بخش ۱ | درس ۳ از ۳
بهای مدیرعامل همه‌کاره
در پایان این درس می‌توانی:
- جایگاه شرکتت را روی مراحل رشد گرینر تعیین کنی.
- اثر وابستگی به مدیرعامل را بر ارزش‌گذاری و شرایط معامله توضیح دهی.
- چهار بهای پنهان مدیرعامل همه‌کاره را برای شرکتت تخمین بزنی.
خلاصه ۹۰ ثانیه‌ای
وابستگی به مدیرعامل هزینه دارد، حتی وقتی او سالم و حاضر است: رشد را در یک سقف نگه می‌دارد، مدیران توانا را بیرون می‌راند و ارزش شرکت را در چشم خریدار و سرمایه‌گذار پایین می‌آورد. این درس، صورت‌حساب این هزینه را نشان می‌دهد.
بحران‌های رشد
لری گرینر در مقاله‌ای مشهور در هاروارد بیزینس ریویو (۱۹۷۲) نشان داد سازمان‌ها در رشد از دوره‌هایی می‌گذرند که هر کدام با یک بحران تمام می‌شود:
خلاقیت
بنیان‌گذار همه کار را می‌کند ← بحران رهبری
هدایت
مدیریت متمرکز و منظم ← بحران خودمختاری: مدیران اختیار می‌خواهند
تفویض
اختیار به واحدها ← بحران کنترل
هماهنگی
سیستم‌ها و رویه‌ها ← بحران تشریفات
همکاری
تیم‌ها و انعطاف
بینش
سپیدار ده سال است در بحران خودمختاری مانده است: شرکت برای مدیریت متمرکز بیش از حد بزرگ شده، اما مدیرعامل هنوز همه تصمیم‌ها را نگه داشته. گرینر می‌گوید راه خروج از هر بحران، رفتن به مرحله بعد است، نه برگشتن به مرحله قبل.
نگاه خریدار
گزارش بررسی خریدار احتمالی
هلدینگی که برای خرید سهم صندوق مذاکره می‌کرد، پس از ۴۳ روز، این بند را به گزارش بررسی خود اضافه کرد:
«ریسک فرد کلیدی: بالا. روابط بانکی، مشتریان صادراتی و تمامی امضاهای مالی به شخص مدیرعامل وابسته است. پیشنهاد: کاهش قیمت پیشنهادی، پرداخت بخشی از مبلغ مشروط به عملکرد سه سال آینده، و تعهد مدیرعامل به ماندن در این مدت.»
دکتر کیانی گزارش را در جلسه هیئت‌مدیره خواند. سکوت طولانی شد.
مفهوم کلیدی
در معامله‌های شرکت‌ها، وابستگی به یک نفر معمولاً به سه شکل قیمت‌گذاری می‌شود: کاهش قیمت، پرداخت مشروط (بخشی از مبلغ به عملکرد آینده گره می‌خورد) و قفل ماندن بنیان‌گذار (تعهد به ماندن برای چند سال). هر سه یعنی خریدار ریسک را به فروشنده برمی‌گرداند.
چهار بهای پنهان
خریدار قیمت پیشنهادی را پایین می‌آورد و بخشی از پرداخت را مشروط می‌کند.
شرکت ده سال است با همان ظرفیت مدیریتی، همان اندازه مانده است.
دو مدیر توانا در سه سال گذشته به رقبا رفته‌اند؛ هر دو گفته‌اند «اختیاری نداشتم».
بانک تمدید تسهیلات را تا بازگشت مدیرعامل عقب انداخت.
کارت جلسه هیئت‌مدیره
- شرکت ما روی مراحل رشد گرینر کجاست؟ در کدام بحران مانده‌ایم؟
- اگر امروز خریدار یا سرمایه‌گذار تازه‌ای شرکت را بررسی کند، ریسک فرد کلیدی را چطور قیمت‌گذاری می‌کند؟
- در سه سال گذشته، چند مدیر توانا به دلیل نبود اختیار رفته‌اند؟
تمرین ┃ ۱۰ دقیقه
صفحه ۳ کاربرگ: «صورت‌حساب وابستگی» شرکتت را بنویس: برای هر یک از چهار بها، یک شاهد واقعی و یک تخمین اثر.
کاربرگ شاخص وابستگی به مدیرعامل
۳ صفحه ┃ برای تکلیف صفر و درس ۱ تا ۳
☘️از خانه منابع انسانی
در پروژه‌های توسعه سازمان، بارها دیده‌ایم که اولین تصمیم جدی برای تفویض، نه از سر مدیریت، که پس از یک بحران سلامتی یا یک مذاکره فروش گرفته شد. این دوره برای این است که لازم نباشد منتظر آن لحظه بمانی.
گفت‌وگو
شرکتت امروز روی مراحل رشد گرینر کجاست؟ در دیدگاه‌های پایین همین درس بنویس.
اگر فقط سه چیز یادت بماند
- شرکتی که از مدیرعامل بزرگ‌تر شده، در بحران خودمختاری گیر می‌کند.
- خریدار وابستگی را با کاهش قیمت، پرداخت مشروط و قفل بنیان‌گذار قیمت‌گذاری می‌کند.
- ارزش، رشد، استعداد، تداوم؛ چهار بهای مدیرعامل همه‌کاره.
✓ پایان درس ۳ و بخش ۱
برای ثبت پیشرفت، این دو دکمه را در پایین صفحه بزن:
قدم بعد: آزمون بخش ۱ ┃ سپس بخش ۲ | تصمیم‌ها را بشناس
فصل رایگان تمام شد؛ ادامه مسیر با شما
با خرید دوره، همه فصل‌ها، تمرین‌ها و گواهی‌نامه پایان دوره برای شما باز می‌شود.